Δεν έχω σχολιάσει άλλη φορά θέματα κατατακτηρίων εξετάσεων αλλά εφέτος μου είναι δύσκολο να σιωπήσω σε ότι αφορά το μάθημα της Ιατρικής Χημείας στην Οδοντιατρική Σχολή της Αθήνας. Τα θέματα προκάλεσαν διαμαρτυρίες των υποψηφίων κατά τη διάρκεια της εξέτασης αλλά και, γενικώτερα, ανησυχία και προβληματισμους τόσο στους ίδιους όσο και στις οικογένειες τους. Μια κατάσταση που είναι δύσκολο να αποσιωπηθεί.
Θα αρχίσω από τους στόχους που έχει η
Ιατρική Χημεία στην Οδοντιατρική Σχολή όπως προσδιορίζεται από την ίδια (τη Σχολή): " Στόχοι:
Εξοικείωση των φοιτητών με την ορολογία, το αντικείμενο και τις βασικές
έννοιες της Χημείας και ανάδειξη της μοριακής βάσης των βιολογικών
επιστημών για την κατανόηση και ερμηνεία των χημικών και βιοχημικών
διεργασιών των ζωντανών οργανισμών." Θα ήθελα να αναφέρω και να σχολιάσω στη συνέχεια τα φετεινά θέματα στην Ιατρική Χημεία (όπως μου τα μετέφεραν υποψήφιοι):
(1) Τι είναι η ενέργεια πρόσδεσης σε μια ενζυμική αντίδραση και πως σχετίζεται με την ενέργεια ενεργοποίησης.
(2) Ποια είναι η αντιμικροβιακή δράση της πενικιλλίνης.
(3) Τι είναι η cDNA βιβλιοθήκη. Ποια τα βήματα κατασκευής της.
(4) Περιγράψετε την πρωτοταγή, δευτεροταγή, τριτοταγή και τεταρτοταγή δομή των πρωτεϊνών.
Είναι πράγματι όλα τα παραπάνω θέματα Ιατρικής Χημείας και συμβάλλουν στους στόχους (που αναφέρθηκαν και) που προσδιορίζονται από την ίδια την Οδοντιατρική Σχολή; Το δεύτερο θέμα μου μοιάζει για Φαρμακολογία!!! Το μόνο που αναφέρει για την πενικιλλίνη το προτεινόμενο βιβλίο (Lehninger, Αρχές της Βιοχημείας, κεφάλαιο 7.2) είναι: "
η πενικιλλίνη και τα συγγενή αντιβιοτικά θανατώνουν τα βακτήρια αναστέλλοντας τη σύνθεση των εγκάρσιων συνδέσεων. ΄Ετσι το κυτταρικό τοίχωμα εξασθενεί και δεν ανθίσταται σε οσμωτική λύση (βλέπε ένθετο 20.1)". Αυτό ζητούσαν οι υπεύθυνοι των κατατακτηρίων εξετάσεων; Οι υποψήφιοι διαβάζουν συχνά 5-7 μήνες για να συναντήσουν θέματα που έχουν απαντήσεις (γενικές αναφορές) 2 γραμμών; Που είναι η (Ιατρική) Χημεία;; Οποιος δώσει (αφού έχει αποστηθίσει) την παραπάνω απάντηση (και με τον τρόπο αυτό πάρει 5 μονάδες) σημαίνει ότι ξέρει πως δρα η πενικιλλίνη;;; Ετσι για να θίξω και την πτυχή αυτή.....(Να σημειώσω βέβαια ότι τα όποια αναφέρονται στο ένθετο 20.1 του βιβλίου για τη δράση της πενικιλλίνης βρίσκονται στο κεφάλαιο 20 που είναι εκτός ύλης!!!!). Το τρίτο θέμα κατά γενική ομολογία είναι καθαρή Βιολογία και σε καμμία περίπτωση Ιατρική Χημεία!!! Παρατηρούμε ότι τα δύο από τα 4 θέματα δεν ήταν Ιατρική Χημεία (θεωρώ δευτερεύον το γεγονός ότι δεν υπάρχει Ανόργανη παρότι έχει και αυτό τη σημασία του). Και μη μου πει κανείς ότι βρίσκονται στα προτεινόμενα κεφάλαια για διάβασμα γιατί το βιβλίο αναφοράς είναι Βιοχημεία και όχι Ιατρική Χημεία!!!
Δεν είναι δύσκολα θέματα. Είναι εκτός ύλης σε ότι αφορά την ουσία και τους στόχους του μαθήματος όπως προσδιορίζεται από την ίδια την Οδοντιατρική Σχολή!!!!
Αξίζει να αναφέρουμε τα αντίστοιχα θέματα Ιατρικής Χημείας στις φετεινές εξετάσεις της Ιατρικής Σχολής Αθήνας. Η ύλη και το βιβλίο αναφοράς είναι περίπου ίδια. Ιδιος είναι και ο τομέας (Μορφολειτουργικός τομέας, Βιολογική Χημεία) που διενεργεί τις εξετάσεις (θέματα και διόρθωση γραπτών). Τα θέματα (όπως μου τα μετέφεραν) ήταν:
(1) Δίνονται τα επόμενα στοιχεία: S, Ca, Si, F, Rb. Να γραφούν κατ αύξουσα ακτίνα
(2) Δίνονται τα ιόντα: SiH3(-), PH2(-), HS(-). Να γράψετε τα συζυγή τους οξέα και να συγκρίνετε την οξύτητα τους.
(3) Τι είναι οι γλυκοζίτες; Δώστε ένα παράδειγμα.
(4) Tι διαμόρφωση έχει (β-πτυχωτό φύλλο, α-έλικα ή τυχαίο σπείραμα) το επόμενο ολιγοπεπτίδιο: Gly-Ala-Gly-Ala-Gly-Ser-Gly-Ala-Gly-Ser-Gly-Ala.
Τα θέματα της Ιατρικής Αθήνας είναι πράγματι Ιατρική Χημεία!!! Γιατι αυτή η διαφορά με την Οδοντιατρική; Πως να το ερμηνεύσουμε;;; Πρέπει να αναζητήσουμε σκοπιμότητες ή όχι; Γιατί 2 θέματα εκτός ύλης στα 4, αφήνουν υποψήφιους απέξω!! Και υποψήφιους διαβασμένους στην Ιατρική Χημεία. Πολύ διαβασμένους!!!! Πως θα εξηγηθεί εξάλλου το γεγονός ότι θα
υπάρξουν γραπτά (είμαι σίγουρος) με πολύ υψηλούς βαθμούς στη Βιολογία και Φυσική και πολύ
χαμηλό στην Ιατρική Χημεία; Η γραπτά τα οποία θα έχουν άψογη απάντηση
σε δύο θέματα και ελλιπέστατη (η καθόλου) απάντηση στα άλλα δύο; Από τη
μακρόχρονη εμπειρία μου ξέρω ότι κατά κανόνα οι υποψήφιοι διαβάζουν
ομοιόμορφα και τα 3 μαθήματα!!!!
Παρότι δεν ήμουν στην αίθουσα των εξετάσεων νοιώθω υποχρεωμένος να αναφέρω το πολύ κακό κλίμα επιτήρησης όπως μου το μετέφεραν υποψήφιοι. Δεν μπορώ να μεταφέρω συγκεκριμένα περιστατικά για προφανείς λόγους....... Θα θέσω μόνο δύο ερωτήματα που έχουν σχέση με την εφαρμογή του
νόμου. Αντιγράφω λοιπόν (α)
"Δεν επιτρέπεται να εισέλθει ο υποψήφιος στην
αίθουσα των εξετάσεων έχοντας μαζί του βιβλία, τετράδια, σημειώματα ή άλλα αντικείμενα εκτός από αυτά που επιτρέπονται σύμφωνα με τις οδηγίες της Επιτροπής Κατατάξεων." (β)
"Στο γραπτό δοκίμιο, οι ενδείξεις με τα ατομικά στοιχεία του υποψηφίου ελέγχονται από τους επιτηρητές και καλύπτονται από τον ίδιο τον υποψήφιο με την ευθύνη των επιτηρητών κατά τρόπο απόλυτο και αδιαφανή, την ώρα που παραδίδεται κάθε γραπτό δοκίμιο." Τα παραπάνω τηρήθηκαν;;; Οι πληροφορίες μου λένε όχι.
Ελπίζω και εύχομαι οι όποιοι υπεύθυνοι των εξετάσεων (επιτροπή, Πρόεδρος της Σχολής ή όποιος άλλος) να καταλάβουν τι συνέβη και να ληφθεί υπόψιν στη βαθμολόγηση των γραπτών. Ελπίζω επίσης, στο μέλλον, η Οδοντιατρική Σχολή Αθήνας να αντιμετωπίσει την επιλογή των θεμάτων και γενικώτερα τις εξετάσεις με μεγαλύτερη προσοχή και σεβασμό στην προσπάθεια των υποψηφίων.......
Παντελής Καραγιαννάκης
Καθηγητής Οργανικής Χημείας
